Φάσμα Ψυχαναγκαστικών Διαταραχών

Σωματόμορφες διαταραχές

Η ομάδα των σωματόμορφων διαταραχών χαρακτηρίζεται από πεποιθήσεις σχετικά με την εμφάνιση ή τις αισθήσεις του σώματος και από καταναγκαστικές συμπεριφορές που γίνονται με σκοπό να μειωθεί το άγχος που προέρχεται από τις εμμονές αυτές. Οι διαταραχές αυτές περιλαμβάνουν την υποχονδρίαση και τη σωματοδυσμορφοφοβική διαταραχή, οι οποίες χαρακτηρίζονται από πεποιθήσεις που σχετίζονται με στοιχεία του σώματος. Στην περίπτωση της υποχονδρίασης, τα άτομα έχουν την ψυχαναγκαστικού τύπου πεποίθηση ότι έχουν κάποια σωματική πάθηση με την απουσία όμως αποδεδειγμένης ιατρικής νόσου. Στην σωματοδυσμορφοφοβική διαταραχή τα άτομα έχουν την πεποίθηση ύπαρξης ενός φανταστικού ελαττώματος σε κάποιο σημείο του σώματος και έντονη ενασχόληση με αυτό. Τα άτομα με τις διαταραχές αυτές μπορεί να έχουν ένα σύνολο παγιωμένων αντιλήψεων, που συμβάλουν στην αντίσταση της θεραπείας τους.

Διαταραχές σίτισης

Η ομάδα των διαταραχών σίτισης, των διαταραχών του ψυχαναγκαστικού φάσματος, περιλαμβάνει την ψυχογενή ανορεξία, τη βουλιμία και την ανεξέλεγκτη κατανάλωση φαγητού. Τα άτομα με διαταραχές σίτισης έχουν ένα μέσο όρο 10 ψυχαναγκαστικών-καταναγκαστικών συμπτωμάτων τα οποία δεν σχετίζονται με τους χαρακτηριστικούς ψυχαναγκασμούς που αφορούν το σωματικό τους βάρος, την εικόνα του σώματός τους, τη δίαιτα, την άσκηση και την παρασκευή του φαγητού. Οι ανορεξικοί ασθενείς μπορεί να γίνουν περισσότερο ψυχαναγκαστικοί την περίοδο της λιμοκτονίας, αλλά και μετά την ανάληψη του αρχικού βάρους συνεχίζουν να εμφανίζουν άλλα ψυχαναγκαστικά-καταναγκαστικά στοιχεία. Οι ασθενείς με διαταραχές σίτισης ενδέχεται να αναπτύξουν σοβαρά ιατρικής φύσης προβλήματα, εάν δεν αντιμετωπιστούν θεραπευτικά. Στις περιπτώσεις αυτές είναι αναγκαία η σύγχρονη αντιμετώπιση με έναν παθολόγο, ώστε να αποφασιστεί ένα θεραπευτικό πλάνο που να περιλαμβάνει και τις ιατρικού τύπου επιπλοκές.

Διαταραχές ελέγχου των παρορμήσεων

Οι διαταραχές ελέγχου των παρορμήσεων περιλαμβάνουν το παθολογικό παίξιμο, την τριχοτιλλομανία, την κλεπτομανία, τις καταναγκαστικές αγορές, την ονυχοφαγία, τους σεξουαλικούς καταναγκασμούς και την αυτοκαταστροφική συμπεριφορά. Οι διαταραχές ελέγχου των παρορμήσεων χαρακτηρίζονται από αποτυχία του ατόμου να αντισταθεί στις παρορμήσεις με επιβαρυντικές συνέπειες. Υπάρχει αυξημένη τάση ή διέγερση πριν την πράξη, ευχαρίστηση και ικανοποίηση κατά τη διάρκεια της πράξης και πιθανόν αισθήματα λύπης και ενοχές μετά από αυτήν. Οι διαταραχές αυτές είναι δύσκολο να θεραπευτούν επειδή πολλοί ασθενείς ευνοούνται από την αίσθηση ευχαρίστησης που τους δίνουν. Μερικοί κλινικοί θεωρούν τις διαταραχές αυτές σαν μορφές εθισμού και εξάρτησης, υιοθετώντας επιπλέον θεραπείες κινήτρων, όπως τους Gamblers Anonymous.
Η παρορμητική συμπεριφορά δεν έχει ξεκάθαρη λειτουργική σημαντικότητα  στη ρύθμιση του άγχους, είτε αυτό είναι αυξημένο είτε μειωμένο, αλλά ο σκοπός της συμπεριφοράς φαίνεται να επικεντρώνεται στη ρύθμιση της ευχαρίστησης. Το μεγαλύτερο εμπόδιο στη θεραπεία των ασθενών αυτών είναι το να μείνουν στα πλαίσια της θεραπείας. Η ανεπαρκής θεραπεία, που είναι δευτερογενής στην πτωχή παρακολούθηση αυτής, οδηγεί συχνά στην επανεμφάνιση των συμπτωμάτων και την υποτροπή την νόσου.
Η παραληρητική ομάδα των ασθενών του OC φάσματος περιλαμβάνει αυτούς που ανήκουν στο σωματικό και ζηλοτυπικό τύπο της παραληρητικής διαταραχής με ιδεοληψίες και καταναγκασμούς που σχετίζονται με τα παραληρήματά τους. Οι ασθενείς αυτοί έχουν γενικά πτωχότερη έκβαση θεραπείας και τείνουν να ανταποκρίνονται καλύτερα σε συνδυασμό ενός SSRI και ενός παράγοντα που μπλοκάρει την ντοπαμίνη. Εκτός από τους ασθενείς με OCD με παραληρητική συμμετοχή, οι ασθενείς με OCD με συννοσηρή σχιζότυπη προσωπικότητα, καθώς και σχιζοφρενικοί ασθενείς με συννοσηρά ψυχαναγκαστικά συμπτώματα, θα μπορούσαν να περιληφθούν στην κατηγορία αυτή. Το ένα τέταρτο περίπου των σχιζοφρενικών ασθενών έχουν σοβαρά ψυχαναγκαστικά ή καταναγκαστικά συμπτώματα. Για το λόγο αυτό,  θεραπεία κατευθυνόμενη στα συμπτώματα αυτά, επιπρόσθετα στη θεραπεία της ψύχωσης, μπορεί να βελτιώσει σημαντικά τη μακρόχρονη πορεία και έκβαση.
Η ψυχαναγκαστική-καταναγκαστική διαταραχή και οι σχετικές διαταραχές του φάσματος αυτού φαίνεται να έχουν πολύ καλή ανταπόκριση στη θεραπεία με εκλεκτικούς αναστολείς της σεροτονίνης (SSRIs), καθώς και στη συμπεριφορική θεραπεία. Περίπου 60% των ασθενών με OCD δείχνουν σημαντική βελτίωση με SSRIs και αυτή φαίνεται να αποτελεί μία ειδική επίδραση των φαρμάκων αυτών.